Vergunning voor een overkapping nodig?

Een van de eerste vragen bij een overkapping, veranda of carport is of je er een vergunning voor nodig hebt. Veel bouwwerken in de achtertuin mogen vergunningvrij, mits ze aan de landelijke voorwaarden voldoen. Er zijn ook duidelijke uitzonderingen waarbij een omgevingsvergunning verplicht is.

Hieronder staan de hoofdregels op een rij. Dit is algemene informatie en geen juridisch advies. Gemeenten leggen in hun omgevingsplan soms aanvullende of strengere regels vast, en voor monumenten of beschermde stads- en dorpsgezichten gelden bijzondere eisen. Controleer je eigen situatie altijd via de vergunningcheck van het Omgevingsloket of bij je gemeente.

Een overkapping is een bijbehorend bouwwerk

In de regelgeving valt een terrasoverkapping, veranda of carport onder de noemer bijbehorend bouwwerk. Dat is de verzamelnaam voor uitbreidingen van een woning en voor vrijstaande bouwwerken op hetzelfde perceel, zoals een schuur of een overkapping. De voorwaarden voor vergunningvrij bouwen staan in het Besluit bouwwerken leefomgeving, dat onder de Omgevingswet valt.

Of jouw plan binnen die voorwaarden past, hangt af van drie dingen: waar het bouwwerk staat, hoe hoog en hoe groot het is, en wat het omgevingsplan van je gemeente op die plek toestaat.

Wanneer mag een overkapping vergunningvrij?

Een overkapping in het achtererfgebied, dus achter je woning, mag in veel gevallen zonder vergunning. Dit zijn de voorwaarden die daarbij het vaakst bepalend zijn:

De overkapping staat in het achtererfgebied, achter de woning en op minimaal 1 meter van openbaar gebied.
De bouwhoogte blijft beperkt. Voor een vrijstaand bouwwerk wordt vaak een grens rond 3 meter aangehouden.
Het totale oppervlak aan bijbehorende bouwwerken blijft binnen de toegestane vierkante meters. Hoeveel dat is, hangt af van de grootte van het bebouwingsgebied bij jouw woning.
Het bouwwerk wordt niet gebruikt als zelfstandige woonruimte en niet voor bewoning.
Het omgevingsplan van de gemeente staat op die plek geen strengere regels voor.

Bij een carport bepaalt de plek vaak de uitkomst

Een terrasoverkapping en een veranda staan bijna altijd achter de woning. Daarmee vallen ze meestal binnen het achtererfgebied en is de kans op vergunningvrij bouwen groot.

Een carport staat juist vaak naast of voor de woning, langs de oprit. Die zone hoort in veel gevallen tot het voorerfgebied, en daar is de ruimte voor vergunningvrij bouwen veel kleiner. Voor een carport aan de voorkant of aan een zijgevel die naar de straat is gekeerd, is daarom vaker een omgevingsvergunning nodig. Laat dit vooraf controleren voordat je maten en materiaal vastlegt.

Wanneer heb je wel een vergunning nodig?

In een aantal situaties is een omgevingsvergunning vrijwel altijd verplicht. Vraag daarom vooraf een check aan als een van deze punten op jou van toepassing is:

Het bouwwerk komt aan de voorkant of aan een naar openbaar gebied gekeerde zijgevel.
Je bouwt hoger of groter dan de vergunningvrije grenzen.
Je woning is een rijks- of gemeentelijk monument, of staat in een beschermd stads- of dorpsgezicht.
Het omgevingsplan van je gemeente stelt aanvullende eisen op jouw perceel.
Je maakt de overkapping dicht met wanden en gebruikt de ruimte als verblijfsruimte.

En hoe zit het met een schutting of erfafscheiding?

Een schutting valt niet onder bijbehorende bouwwerken, maar onder erf- of perceelafscheidingen. Daarvoor geldt een eigen hoofdregel. Achter de voorgevelrooilijn mag een erfafscheiding doorgaans tot 2 meter hoog vergunningvrij. Voor de voorgevelrooilijn, dus aan de straatzijde, ligt die grens meestal op 1 meter.

Ook hier zijn uitzonderingen. Grenst je perceel aan openbaar toegankelijk gebied, staat de schutting op een hoekperceel of is je woning een monument, dan kan de gemeente andere eisen stellen. Het omgevingsplan kan bovendien afwijkende hoogtes vastleggen. Een poort in de schutting telt mee als onderdeel van de erfafscheiding en volgt dezelfde regel.

Los van de vergunning speelt het burenrecht. Een schutting staat vaak op of vlak bij de erfgrens, dus stem de plek en de hoogte vooraf af met je buren. Wij meten de erfgrens mee op en checken de vergunningsvraag voordat we de schutting inplannen.

Vergunningvrij is niet regelvrij

Ook zonder vergunning moet een overkapping voldoen aan de technische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving. Denk aan constructieve veiligheid: de kap moet sneeuw en wind kunnen dragen, en de fundering moet daarop zijn berekend. Regenwater mag bovendien niet zomaar op het perceel van de buren worden geloosd.

Daarnaast blijft het burenrecht uit het Burgerlijk Wetboek gelden. Voor ramen of openingen met zicht op het erf van de buren gelden afstandsregels. Informeer je buren dus vooraf over je plannen, ook als je geen vergunning nodig hebt.

Is er wel een vergunning nodig, dan kan de gemeente het ontwerp toetsen aan de regels voor het uiterlijk van bouwwerken. Er wordt dan gekeken of het bouwwerk past bij de woning en de omgeving. Twijfel je of dit voor jou speelt? Doe de vergunningcheck van het Omgevingsloket of laat ons meekijken.

Zo controleer je of je een vergunning nodig hebt

In vier stappen weet je of jouw overkapping, veranda of carport vergunningvrij mag.

1
Bepaal de locatie
Staat het bouwwerk in het achtererfgebied achter de woning, of aan de voor- of zijkant naar openbaar gebied? Achter de woning mag vaker vergunningvrij.
2
Check de maten
Toets hoogte, oppervlakte en afstand tot de erfgrens aan de voorwaarden voor vergunningvrij bouwen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving.
3
Doe de vergunningcheck
Doe de vergunningcheck op het Omgevingsloket voor het concrete adres en bekijk het omgevingsplan van je gemeente.
4
Twijfel? Vraag het na
Neem bij twijfel contact op met je gemeente of laat ons meekijken. Wij kunnen de aanvraag op verzoek regelen.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog mag een schutting zonder vergunning?＋

Achter de voorgevelrooilijn mag een erfafscheiding doorgaans tot 2 meter hoog zonder vergunning. Staat de schutting voor de voorgevelrooilijn, aan de straatzijde, dan is dat meestal 1 meter. Grenst je perceel aan openbaar toegankelijk gebied, of is je woning een monument, dan kan er iets anders gelden. Laat dit per adres controleren.

Telt een tuinpoort mee bij de schutting?＋

Ja, een poort geldt als onderdeel van de erfafscheiding. Dezelfde hoogtegrens is dus van toepassing als op de schutting waar de poort in zit.

Gelden er ook zonder vergunning nog regels?＋

Ja. Ook bij vergunningvrij bouwen gelden de technische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving, zoals constructieve veiligheid. Daarnaast blijft het burenrecht van kracht, met afstandsregels voor ramen met zicht op het buurperceel, en kan het omgevingsplan van je gemeente aanvullende eisen stellen.

Hoeveel m² overkapping mag ik vergunningvrij plaatsen?＋

Daar is geen vaste landelijke maat voor. Het toegestane oppervlak aan bijbehorende bouwwerken hangt af van de grootte van het bebouwingsgebied bij je woning en van wat er al aan bijgebouwen staat. Doe de vergunningcheck van het Omgevingsloket op je eigen adres in plaats van uit te gaan van een algemeen getal.

Heb ik een vergunning nodig voor een carport aan de voorkant?＋

Vaak wel. Een carport voor de woning of aan een zijgevel die naar de straat is gekeerd, staat meestal in het voorerfgebied. Daar is de ruimte voor vergunningvrij bouwen klein, dus is een omgevingsvergunning vaak nodig. Laat dit vooraf per adres controleren.

Hoe ver moet een overkapping van de erfgrens staan?＋

Er geldt geen algemene landelijke minimumafstand tot de erfgrens van je buren. Wel moet een vergunningvrij bouwwerk op minimaal 1 meter van openbaar gebied blijven, en kan het omgevingsplan een afstand voorschrijven. Check daarom de lokale regels.

Kunnen jullie de vergunning voor mij regelen?＋

Ja. Tenzij anders afgesproken is de opdrachtgever verantwoordelijk voor de vergunning, maar wij denken graag mee en kunnen de aanvraag op verzoek volledig voor je verzorgen.

Bronnen

Genoemde bedragen zijn richtprijzen uit publieke marktbronnen en geen offerte. Voor een exacte prijs voor jouw situatie maken we een offerte op maat.

Wat kost dit in jouw situatie?

Laat je naam en nummer achter, dan bellen we je binnen één werkdag met een richtprijs voor jouw situatie. Liever eerst alle details doorgeven? Vraag dan een offerte aan.